(منطق چیست؟ (بخش هجدهم
اگر بخش هفدهم را نخوانده اید میتوانید از طریق این لینک بخوانید منطق چیست؟ (بخش هفدهم)
فرق بین منطق کلاسیک و منطق غیر کلاسیک
منطق کلاسیک و منطق غیرکلاسیک هر دو به تحلیل و شکل و ساختماندهی استدلالات منطقی می پردازند، اما خصوصیات، اصول و موارد استفاده متفاوتی دارند. در اینجا به مقایسه این دو نوع منطق می پردازیم:
الف- منطق کلاسیک: منطق کلاسیک، که به منطق مجازی نیز معروف است، به سیستم هایمنطقیای اشاره دارد که بر اساس اصول و قواعد مشخص و معین عمل می کند. منطق کلاسیک معمولاً با اصول کلاسیک منطق قیاسی، مانند منطق مجازی و منطق قضایای دوگانه، شناخته می شود که دارای خصوصیات ذیل است:
- اصل دو ارزشی: در منطق کلاسیک، هر موضوع یا حقیقت فقط می تواند دو حالت داشته باشد: درست(True) یا نادرست (False) . هیچ حالت میانه یا غیرقطعی پذیرفته نمی شود. مثال: موضوع «باران میبارد» یا درست است یا نادرست است.
- اصل عدم تناقض: هیچ موضوعای نمی تواند هم به طور همزمان درست و نادرست باشد. این اصل به این معناست که تناقضات منطقی پذیرفته نمی شوند.مثال: موضوع «این درخت سبز است» نمی تواند هم درست و هم نادرست باشد.
- اصل محمولات: در منطق کلاسیک، محمولات از قوانین منطقی خاصی پیروی می کنند، مانند قوانین قیاس، که برای استنتاج منطقی به کار می روند.مثال: اگر “همه انسانها فانی هستند” و “سقراط انسان است”، می توان نتیجه گرفت که “سقراط فانی است”.
- قواعد استنتاج: قواعد استنتاج در منطق کلاسیک شامل اصولی مانندModus Ponens و Modus Tollens هستند که برای ساخت استدلالات صحیح استفاده می شوند.
ب- منطق غیرکلاسیک: منطق غیرکلاسیک به سیستم هایمنطقیای اطلاق می شود که اصول و قواعد متفاوتی از منطق کلاسیک دارند و به تحلیل و بررسی مسائلی می پردازند که در منطق کلاسیک قابل تحلیل نیستند. منطق غیرکلاسیک به انواع مختلفی تقسیم می شود که هرکدام خصوصیاتی خاص خود را دارند. و دارای خصوصیان ذیل می باشد:
- اصل س هارزشی یا چندارزشی: در منطق های غیرکلاسیک، ممکن است موضوع ها دارای سه یا چند حالت مختلف باشند، بهجای فقط درست یا نادرست. به عنوان مثال، منطق س هارزشی به سه حالت درست، نادرست و نامعین توجه می کند.مثال: در منطق س هارزشی، موضوع ها می توانند درست، نادرست یا نامعین (به طور مثال، در شرایط عدم قطعیت) باشند.
- منطق فازی: در منطق فازی، بهجای دو حالت قطعی، در نظر گرفته می شود که حقیقت می تواند درجات مختلفی از درستی را داشته باشد. این منطق برای مودل سازی عدم قطعیت و عدم دقت مفید است.مثال: در منطق فازی، موضوع “این اتاق گرم است” می تواند درجات مختلفی از گرمی را نشان دهد، مانند 7 از 1.
- منطق کوانتومی: منطق کوانتومی به بررسی اصول و قواعد منطقی در سیستم هایکوانتومی می پردازد و با خصوصیاتی خاص مکانیک کوانتوم مانند تداخل و همپاشیدگی سروکار دارد.مثال: در منطق کوانتومی، خصوصیاتیی مانند حالت های همپاشیده و عدم قطعیت های کوانتومی در تحلیل منطقی مورد توجه قرار می گیرند.
- منطق احتمالاتی: در منطق احتمالاتی، بهجای تعیین قطعی درست یا نادرست، احتمال درستی یک موضوع مورد توجه قرار می گیرد.مثال: در منطق احتمالاتی، موضوع «باران میبارد» ممکن است با احتمال 8 درست باشد.
ادامه دارد…
حق چاپ ونشر این مقاله محفوظ است در صورت استفاده از آن باید نام داکتر صالحه واهب واصل و لینک منبع ذکر شود.
فهرست منابع مورد استفاده در نگارش این مقاله در بخش آخری آورده شده است.