(مغالطه چیست؟ (بخش دوم

اگر بخش اول را نخوانده اید میتوانید از طریق این لینک بخوانید  مغالطه چیست؟ (بخش اول)

مثال های از مغالطه منطقی و فریبنده :

البته! در اینجا تعریف و مثال‌های مربوط به مغالطه های منطقی و فریبنده را ارائه می ‌دهم:

۱- مغالطه های منطقی  (Logical Fallacies)

مغالطه های منطقی به اشتباهات در ساختار و منطق استدلالات اشاره دارند که منجر به نتیجه گیری  نادرست می شود. این اشتباهات معمولاً در ساختار منطقی استدلالات به وجود می‌ آیند و می توانند به سادگی شناسایی شوند.

مغالطهٔ استدلال دایره‌ای  (Circular Reasoning):   در این مغالطه، نتیجه گیری  به‌ عنوان یکی از پیش ‌فرض ‌های استدلال مطرح می شود، به این معنی که دلیل و نتیجه گیری  یکدیگر را تأیید می کنند بدون ارائه دلیل مستقل. مثال:  کتاب مقدس درست است زیرا خدا آن را نوشته است و ما می‌دانیم که خدا وجود دارد چون کتاب مقدس گفته است. مثال:  او باید راست بگوید چون او همیشه راست می گوید.

مغالطهٔ استدلال نادرست  (False Cause):   در این مغالطه، یک رابطه علی نادرست فرض می شود، یعنی دو چیز به اشتباه به‌عنوان علت و معلول معرفی می شوند. مثال:  پس از اینکه من شلوار قرمز پوشیدم، نتایج آزمون من بهتر شد. بنابراین، پوشیدن شلوار قرمز باعث بهبود نتایج آزمون می شود. مثال:  هر بار که من بر روی پل عبور کرده‌ام، هوا بارانی شده است. پس عبور از روی پل باعث بارش باران می شود.

۲- مغالطه های فریبنده   (Deceptive Fallacies)

مغالطه های فریبنده به مغالطه هایی اطلاق می شود که به طورعمدی برای فریب یا گمراه کردن مخاطب طراحی شده‌اند. این نوع مغالطه ها می توانند از تکنیک‌های روان‌شناختی برای تأثیرگذاری بر تفکر و تصمیم‌گیری استفاده کنند.

مغالطهٔ فرافکنی  (Straw Man):  تحریف یا ساده‌سازی نظر طرف مقابل برای حمله به آن. به این ترتیب، استدلال اصلی را تحریف کرده و به آن حمله می شود. مثال:  او می گوید که ما باید از انرژی ‌های تجدید پذیر استفاده کنیم. بنابراین او فقط می خواهد تمام صنایع نفتی را تعطیل کند و اقتصاد را خراب کند. مثال:  او می گوید که ما باید محدودیت‌های بیشتری برای تولید زباله‌ ها داشته باشیم. بنابراین او فقط می خواهد که همه‌ی شرکت‌ها را تعطیل کنیم و مردم را مجبور کنیم تا از محصولات کمتری استفاده کنند.

مغالطهٔ توسل به نادانی  (Appeal to Ignorance):  ادعای درست بودن یا نادرست بودن چیزی به دلیل عدم وجود شواهد مخالف یا اثباتی بر حقانیت آن. مثال:  هیچ شواهدی وجود ندارد که نشان دهد موجودات فضایی وجود ندارند، بنابراین موجودات فضایی وجود دارند. مثال:  تا به حال هیچ کس نتوانسته است ثابت کند که سحر و جادو وجود ندارد، بنابراین سحر و جادو واقعی است. این مغالطه ها می توانند در استدلالات و گفتگوهای روزمره ظاهر شوند و شناخت آنها  به بهبود تحلیل منطقی و تفکر انتقادی کمک می کند.

کلمه “مغالطه” از ریشه عربی “غلط” به معنای “اشتباه” یا “خطا” گرفته شده است. در زبان عربی، “مغالطه” به معنی “دور زدن” یا “فریب دادن” است و به اشتباهات یا فریب‌ های اطلاق می شود که در بحث‌ها و استدلالات برای گمراه کردن دیگران به کار می‌رود.

ادامه دارد…

حق چاپ ونشر این مقاله محفوظ است در صورت استفاده از آن باید نام داکتر صالحه واهب واصل و لینک منبع ذکر شود.

فهرست منابع مورد استفاده در نگارش این مقاله در بخش آخری آورده شده است.