(حج چیست؟ (بخش نهم

اگر بخش هشتم را نخوانده اید میتوانید از طریق این لینک بخوانید حج چیست؟ (بخش هشتم)

فاصله زمانی بین حج های اکبر

فاصله زمانی دقیق بین دو حج اکبر ثابت نیست و به ترتیب جا به‌ جایی روز های هفته در تقویم قمری بستگی دارد. به‌ طور تقریبی، حج اکبر ممکن است هر 6 تا 11 سال یک‌بار رخ دهد. به دلیل اختلاف 10 یا 11 روزه تقویم هجری قمری با تقویم میلادی در هر سال، روز عرفه (9 ذی‌الحجه) هر سال به روز متفاوتی از هفته می‌افتد. بنابراین، برخی سال‌ ها روز عرفه با جمعه مصادف می شود و حج آن سال به عنوان حج اکبر شناخته می شود. حج اکبر (زمانی که عرفه با روز جمعه مصادف می شود) معمولاً هر 6 تا 11 سال یک ‌بار رخ می دهد، اما این دوره ثابت نیست و می تواند متفاوت باشد. کدام دعا ها هنگام انجام مناسک حج خوانده باید شود. هنگام انجام مناسک حج، مسلمانان دعا ها و اذکاری را به عنوان وسیل های برای تقرب به خداوند و طلب مغفرت می‌ خوانند. دعا ها و اذکار در هر مرحله از حج معنای خاصی دارند. اگرچه بسیاری از دعا ها توصیه شده اند، اما زائران می توانند از هر دعایی که از دلشان برمی آید استفاده کنند، زیرا اصل در دعا اخلاص و ارتباط قلبی با خداوند است. در اینجا دعا های توصیه ‌شده برای هر مرحله از حج آورده شده است:

دعا ها

• احرام بستن و نیت

–نیت: زائران هنگام ورود به حالت احرام نیت حج (تمتع، قران یا افراد) می کنند و می ‌گویند: «اللهم إني أريد الحج فيسره لي و تقبله مني.» ترجمه: «خداوندا، من قصد انجام حج دارم. آن را برایم آسان گردان و از من بپذیر»

لبیک گفتن (تلبیه): پس از احرام بستن، زائران تلبیه می ‌گویند که از مهم‌ ترین اذکار حج است: «لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ، لَبَّيْكَ لاَ شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ، إِنَّ الحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَكَ وَالمُلْكَ لاَ شَرِيكَ لَكَ» ترجمه: «خدایا، لبیک! من در برابر تو حاضر شدم. لبیک، خدایی جز تو نیست. همه حمد و نعمت‌ ها و پادشاهی برای تو است. هیچ شریکی نداری.»

۲-طواف (طواف قدوم، طواف افاضه و طواف وداع): 

• دعاهنگام ورود به مسجدالحرام:« اللهم زد هذا البيت تشريفًا وتعظيمًا وتكريمًا وم هابةً، وزد من شرفه وكرمه ممن حجه أو اعتمره تشريفًا وتعظيمًا وتكريمًا وبرًا.» ترجمه: خداوندا، این خانه را مشرف‌تر، معززتر، و با کرامت‌تر بگردان، و کسانی را که آن را حج یا عمره به جا می‌آورند نیز شرف و کرامت بخش.
• دعاهنگام دیدن کعبه: «اللهم زد هذا البيت تشريفًا وتعظيمًا وتكريمًا وم هابةً، وزد من شرفه وكرمه ممن حجه أو اعتمره تشريفًا وتعظيمًا وتكريمًا وبرًا» ترجمه: «خدایا، این خانه را شرف و عظمت ببخش و هر کس که آن را زیارت کند نیز مورد عزت و بخشش تو قرار گیرد.»
• دعاهنگام طواف: در هنگام طواف، هر دعایی می توان خواند اما ذکر زیر در هر دور طواف توصیه شده است: «سُبْحَانَ اللَّهِ وَالحَمْدُ لِلَّهِ وَلا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَاللَّهُ أَكْبَرُ.» ترجمه: «منزه است خداوند، و حمد و ستایش برای خداست، و خدایی جز الله نیست، و الله اکبر (خدا بزرگتر است).»
• دعابین رکن یمانی و حجرالأسود: «رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ.» (آیه 201 سوره بقره) ترجمه: «پروردگارا، در دنیا به ما نیکی عطا کن و در آخرت نیز نیکی بخش و ما را از عذاب دوزخ دور نگه دار.»

۳-سعی بین صفا و مروه

• دعاهنگام بالا رفتن از صفا و مروه: «إنَّ الصَّفا وَالمَرْوَةَ مِنْ شَعائِرِ اللَّهِ فَمَنْ حَجَّ البَيْتَ أَوِ اعْتَمَرَ فَلا جُناحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِما وَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًا فَإِنَّ اللَّهَ شاكِرٌ عَلِيمٌ.» (آیه 158 سوره بقره) ترجمه: «صفا و مروه از نشانه‌ های خداوند هستند، پس هر کس حج یا عمره انجام دهد، گناهی بر او نیست که بین آنها طواف کند. و هر کس که کار خیری انجام دهد، خداوند شاکر و دانا است.»
• دعاهنگام سعی: هر نوع دعا و ذکر در طول سعی توصیه شده است، اما ذکر «سُبْحَانَ اللهِ وَالحَمْدُ للهِ وَلاَ إِلَهَ إِلاَّ اللهُ وَاللهُ أَكْبَرُ» مکرر خوانده می شود.

 ۴- وقوف در عرفات

• دعادر عرفات: دعا در عرفات از مهم‌ ترین اعمال حج است و گفته شده که هیچ دعایی مانند دعای روز عرفه ارزشمند نیست. زائران هر دعایی که بخواهند می توانند در عرفات بخوانند. دعای معروف امام حسین (ع) در روز عرفه یکی از ادعیه معروف است.
• ذکرتوصیه ‌شده در عرفات: اللهم إني أسألك العفو والعافية في الدنيا والآخرة ترجمه: «خداوندا، از تو عفو و عافیت در دنیا و آخرت را می‌ طلبم.» همچنین ذکر تلبیه همچنان در روز عرفه نیز تکرار می شود.

۵-رمی جمرات (زدن به شیطان):

• دعاهنگام رمی جمرات: هنگام پرتاب سنگ‌ ها به جمرات، دعا های کوتاهی مانند این خوانده می شود: «بِسْمِ اللَّهِ، اللَّهُ أَكْبَرُ، رَغْمًا لِلشَّيْطَانِ وَرِضًا لِلرَّحْمَنِ.» ترجمه: «به نام خدا، خدا بزرگ است، به ‌رغم شیطان و برای رضای خداوند رحمان.»

۶-قربانی کردن و تراشیدن سر (حلق یا تقصیر)

• دعاهنگام قربانی کردن: اللهم هذا منك ولك، اللهم تقبله مني. ترجمه: «خداوندا، این قربانی از تو و برای تو است، خدایا آن را از من بپذیر.»
• دعاهنگام حلق یا تقصیر: اللهم اغفر لي، وارحم لي، وتجاوز عني. ترجمه: «خدایا، مرا بیامرز، رحم کن و از گنا هانم درگذر.»

۷-طواف وداع: این آخرین طواف (وداع) است که زائران قبل از خروج از مکه انجام می دهند و دعا های مشابهی با طواف‌ های دیگر خوانده می شود. در هر مرحله از مناسک حج، مسلمانان دعا ها و اذکاری می‌خوانند که همگی با نیت تقرب به خداوند و طلب مغفرت همراه است. دعا های خاصی توصیه شده اند، اما زائران می توانند هر دعایی که از قلب‌شان می آید را نیز بخوانند، زیرا حج سفری معنوی است که در آن اخلاص و ارتباط با خداوند مهم‌ ترین اصل است. مهم ترین نماز های که در  دوران حج باید  ادا شود کدام ها اند نام ببر و هم یاد آوری کن که چند رکعت است و چقدر آن فرض و چقدر آن سنت است.  در دوران حج، مسلمانان همان نماز های واجب روزانه را طبق معمول انجام می دهند، اما به دلیل اهمیت عبادات و معنویت در این سفر، توجه به نماز های خاص و مستحبات نیز افزایش می یابد. این نماز ها همان نماز های روزانه اسلام هستند، که شامل نماز های فرض (واجب) و سنت می ‌باشند. در ادامه مهم‌ ترین نماز های دوران حج، تعداد رکعات و مقدار واجب و سنت آنها ذکر شده است:

ادامه دارد…

حق چاپ ونشر این مقاله محفوظ است در صورت استفاده از آن باید نام داکتر صالحه واهب واصل و لینک منبع ذکر شود.

فهرست منابع مورد استفاده در نگارش این مقاله در بخش آخری آورده شده است.